Hotline 0-2530-2556 โรงพยาบาลคุณภาพ โรงพยาบาลสีเขียว 22 ปี Green Hospital

ความรู้เพื่อสุขภาพ

<< กลับ
ไอพีดี (IPD) ภัยร้ายในเด็ก


ไอพีดี (IPD) ภัยร้ายในเด็ก



 

รู้จักโรคไอพีดี

        IPD (Invasive Pneumococcal Disease) เป็นโรคที่เกิดจากการติดเชื้อแบคทีเรียนิวโมคอคคัสชนิดรุนแรง ประกอบด้วยโรคสำคัญ 2 โรค ได้แก่ โรคเยื่อหุ้มสมองอักเสบ และ โรคติดเชื้อในกระแสเลือด บางครั้งอาจรวมถึงโรคปอดบวม ที่มีการติดเชื้อในกระแสเลือดร่วมด้วย  นอกจากนี้ เชื้อนิวโมคอคคัส ยังเป็นสาเหตุสำคัญของโรคหูชั้นกลางอักเสบ และ โรคไซนัสอักเสบอีกด้วย

        โรคติดเชื้อนิวโมคอคคัส พบได้บ่อยและมีโอกาสที่จะเกิดโรครุนแรงในผู้ป่วยเด็กเล็ก ผู้สูงอายุ และ ผู้ที่มีโรคประจำตัวบางอย่าง ซึ่งอาจถึงขั้นทำให้ผู้ป่วยเสียชีวิตหรือมีความพิการทางสมองได้  ในปัจจุบันเชื้อนิวโมคอคคัส มีการดื้อยาต้านจุลชีพ หรือยาปฏิชีวนะ ที่ในอดีตเคยใช้ได้ผลอย่างดีอย่างเพนนิซิลิน ทำให้การรักษาโรคติดเชื้อนิวโมคอคคัส และ ไอพีดีมีความยากลำบากเพิ่มขึ้น

อาการของผู้ป่วยไอพีดี


        อาการของผู้ป่วยไอพีดีแตกต่างกันตามประเภทของอวัยวะที่ติดเชื้อ และอายุของผู้ป่วย

        • โรคเยื่อหุ้มสมองอักเสบ ผู้ป่วยโรคเยื้อหุ้มสมองอักเสบจากเชื้อนิวโมคอคคัส มีอาการไข้ ปวดศีรษะ ซึมลง และอาจมีอาการชักได้ โดยเฉพาะในเด็กเล็ก
        • โรคติดเชื้อในกระแสเลือด ผู้ป่วยติดเชื้อในกระแสเลือดจากเชื้อนิวโมคอคคัส มีอาการไข้สูง ซึมลง ความดันโลหิตต่ำ ผู้ป่วยเด็กอาจมีอาการชักจากไข้สูงได้
        • โรคปอดบวม ผู้ป่วยปอดบวมจากเชื้อนิวโมคอคคัส มีอาการไข้สูง ไอ และ เหนื่อยหอบ อาการของผู้ป่วยมักเกิดขึ้นอย่างรวดเร็วมากกว่าผู้ป่วยปอดบวมจากเชื้อไวรัส นอกจากนี้ โรคปอดบวมจากเชื้อนิวโมคอคคัสอาจเกิดตามหลังการติดเชื้อไวรัสโดยเฉพาะไวรัสไข้หวัดใหญ่

การวินิจฉัยไอพีดี

         การวินิจฉัยอาศัยอาการของผู้ป่วยและผลการตรวจทางห้องปฏิบัติการ

        • การตรวจนับเม็ดเลือด อาจพบจำนวนเม็ดเลือดขาวเพิ่มขึ้น โดยเฉพาะในผู้ป่วยที่ติดเชื้อในกระแสเลือด
        • การเพาะเชื้อในน้ำไขสันหลัง เลือด หรือ เสมหะ จะช่วยยืนยันว่าโรคเหล่านี้มีสาเหตุจากเชื้อนิวโมคอคคัสจริง

การรักษาผู้ป่วยไอพีดี

        หลักการรักษาผู้ป่วยไอพีดีที่สำคัญ คือ การให้ยาต้านจุลชีพที่เหมาะสม การเลือกใช้ยาขึ้นกับโรคที่เป็น และโอกาสในการพบเชื้อที่ดื้อยา ในอดีตแพทย์มักเลือกใช้ยาต้านจุลชีพในกลุ่มเพนนิซิลีนในการรักษาผู้ป่วยไอพีดี แต่ปัญหาเชื้อนิวโมคอคคัสดื้อยา ทำให้การเลือกใช้ยาต้านจุลชีพต้องเปลี่ยนแปลงไปจากอดีต การเลือกใช้ยาต้านจุลชีพก่อนยืนยันว่าเป็นการติดเชื้อนิวโมคอคคัสควรครอบคลุมเชื้อที่เป็นสาเหตุของโรคติดเชื้อแต่ละโรค ซึ่งอาจเกิดจากเชื้ออื่น ๆ นอกเหนือไปจากเชื้อนิวโมคอคคัส  เมื่อมีการยืนยันทางห้องปฏิบัติการว่ามีการติดเชื้อนิวโมคอคคัส อาจเปลี่ยนไปใช้ยาต้านจุลชีพที่เหมาะสมตามความไวของยาต่อเชื้อที่ตรวจพบ

การป้องกันไอพีดี

        การป้องกันไอพีดีในเด็ก ทำได้โดย

        • หลีกเลี่ยงการนำเด็กเข้าไปในที่ชุมชนหรือสถานที่แออัดโดยไม่จำเป็น
        • สวมหน้ากากอนามัย การปิดปากและจมูก เวลาไอจาม
        • ล้างมือบ่อย ๆ ในผู้ป่วยที่มีอาการไข้หรือมีอาการหวัด อาจช่วยลดการแพร่กระจายของเชื้อนิวโมคอคคัส เช่นเดียวกับการป้องกันการแพร่กระจายของเชื้อไวรัสระบบทางเดินหายใจ
        • เสริมสร้างภูมิคุ้มกันอย่างเหมาะสม โดยสามารถปรึกษาแพทย์เพิ่มเติม